Advertisement

ป้ายโฆษณา
ป้ายโฆษณา
ป้ายโฆษณา
ป้ายโฆษณา
ป้ายโฆษณา
ป้ายโฆษณา
EL wire : สายส่องสว่างเพื่องานตกแต่ง
บทความ - ฉบับที่ 46 November 2014
เขียนโดย นวพร เหล่าวัฒนธรรม   

EL-Wireมารู้จักกับอุปกรณ์สำหรับงานตกแต่งอิเล็กทรอนิกส์ที่มาแรง นอกเหนือไปจาก LED สารพัด เพราะนี้อุปกรณ์ส่องแสงในรูปของสายที่ใช้ปรากฏการณ์ของอิเล็กตรอนล้วนๆ ทำงานร่วมกับสารเรืองแสง เพื่อทำให้เกิดเป็น “สายส่องสว่าง”

 

Electronic Art เป็นการผสมผสานระหว่างเทคโนโลยีอิเล็กทรอนิกส์กับศิลปะ ซึ่งนับวันจะได้รับความนิยมอย่างสูง การทำงานในเชิงศิลปะที่มีอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์เข้าไปเกี่ยวข้อง ทำให้เกิดโครงงานหรือสิ่งประดิษฐ์ที่มีความหลากหลายตามแต่จินตนาการของนักประดิษฐ์ อุปกรณ์หนึ่งที่มักใช้ในงานลักษณะนี้คือ อุปกรณ์กำเนิดแสงหรือส่องสว่าง ที่พบเห็นกันบ่อยๆ คงหนีไม่พ้น LED, หลอดไฟสี, หลอดนีออนที่ดัดโค้ง เป็นต้น ในวันนี้ยังมีอีกหนึ่งอุปกรณ์ที่ได้รับความนิยมแพ้กัน สิ่งนั้นคือ EL Wire (Electroluminescent Wire) หรือสาย EL หรือสายส่องสว่าง เนื่องจากมันมีลักษณะโดยส่วนใหญ่เป็นสายคล้ายๆ สายไฟ จึงนำมาดัดโค้งงอเป็นรูปต่างๆ หรือติดตั้งเข้ากับขอบหรือกรอบของพื้นที่ใช้งานได้ง่าย แต่ในปัจจุบันสายส่องสว่างหรือสาย EL ได้รับการพัฒนาให้เป็นแผ่น เพื่อประโยชน์ใช้สอยที่เพิ่มขึ้น

 

คำถามที่เกิดขึ้นต่อไปนี้คือ สาย EL หรือสายส่องสว่างมันคืออะไร มีการทำงานอย่างไร มาติดตามไปพร้อมกันนับจากบรรทัดนี้

 

ทำความรู้จักปรากฏการณ์ Electroluminescent

Electroluminescent (EL) คือ ปรากฏการณ์ส่องสว่างด้วยการกระตุ้น ทางไฟฟ้า เกิดขึ้นเมื่อมีการป้อนไฟฟ้ากระแสสลับเข้าไปยังเส้นลวดหรือแผ่นตัวนำที่เคลือบด้วยสารฟอสฟอร์ (Phosphor) ทำให้เกิดการกระตุ้นอิเล็กตรอนให้หลุดจากระดับพลังงานชั้นเดิมไปยังระดับพลังงานชั้นที่สูงกว่า เมื่ออิเล็กตรอนตกกลับมายังสถานะเดิมมันจะปล่อยโฟตอน (Photron) จำนวนมากออกมา ทำให้สารที่เคลือบอยู่เกิดการเรืองแสง กระแสไฟฟ้าที่ไหลกลับไปมาเป็นต้นเหตุที่ทำให้เกิดการส่องสว่างที่นานและมากขึ้น แต่ถ้ากระตุ้นด้วยการจ่ายไฟตรง กระบวนการเกิดแสงจะเกิดเพียงทิศทางเดียว เป็นผลให้การขับแสงทำได้เพียงช่วงเวลาสั้นๆ หยุดเร็ว การเรืองแสงจึงเกิดขึ้นได้น้อยกว่าเมื่อเทียบกับการกระตุ้นด้วยไฟฟ้ากระแสสลับ

 

โครงสร้างของเส้น EL

เส้น EL ที่ใช้งานกันอยู่ในปัจจุบันมีโครงสร้างแสดงดังรูปที่ 2 ประกอบด้วย แกนทองแดงที่ทำหน้าที่เป็นตัวนำไฟฟ้า ซึ่งถูกเคลือบด้วยสารเรืองแสง ที่นิยมใช้คือ สารฟอสเฟอร์ มีสายทองแดงเส้นบางๆ ที่ตีเกลียวพันรอบแกนทองแดงที่เคลือบด้วยสารเรืองแสง โดยสารเรืองแสงนี้จะสลายไปหากสัมผัสความชื้น ดังนั้นหากไม่มีการใช้งาน จึงต้องมีฉนวนใสหุ้มสาย และเปลือกนอกสุดหุ้มด้วยพีวีสี ซึ่งใช้ในการกำหนดสีของแสงที่ส่องสว่างของสาย EL ด้วย โดยผู้ผลิตมีให้เลือกหลากหลายสี

 

ในรูปที่ 3 แสดงตัวอย่างของสาย EL ที่มีจำหน่าย จะเห็นว่า มีขนาด, ความยาว และสีที่แตกต่างกันออกไป โดยปกติแล้วความยาวของสาย EL ขั้นต่ำจะอยู่ที่ 1.5 เมตร และถ้าไม่มีความจำเป็นใดๆ ไม่แนะนำให้ตัดและต่อสาย EL เพื่อเปลี่ยนความยาว เพราะความสามารถในการเรืองแสงที่จุดตัดต่อจะลดลงอย่างมีนัยสำคัญ ดังนั้นในการใช้งานสาย EL จึงมักจะเน้นให้ยาวไว้ก่อน อาจใช้วิธีการพัน, ม้วน หรือขดสายส่วนส่วนที่เหลือไว้แทน

 


ติดตามต่อใน The Prototype Electronics ฉบับที่ 46 หรือสมัครสมาชิกราย 12 ฉบับ ในราคา 800 บาท พร้อมรับส่วนลด 15% เมื่อซื้อสินค้าจากwww.inex.co.th

สั่งซื้อออนไลน์  สมัครสมาชิก


 
 
JOOMLA TEMPLATES Joomla Templates By JoomlaBear